Jeśli świadczenie wypłacone pracownikowi jest ściśle związane z zakończeniem jego pracy na etacie, pracodawca nie powinien mu go wliczać do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne ani ubezpieczenie zdrowotne. Tak stwierdził Oddział ZUS w Lublinie w interpretacji z dnia 24 lipca 2026 r., znak DI/200000/43/2004/2026.
Przedsiębiorca, który wystąpił o wydanie interpretacji, postanowił zlikwidować jedno stanowisko pracy i zlecić wykonywanie czynności przez podmiot zewnętrzny. W związku z tym odbył rozmowę z pracownikiem zatrudnionym na tym stanowisku dotyczącą możliwych sposobów zakończenia stosunku pracy, tj. poprzez rozwiązanie umowy o pracę z zachowaniem 3-miesięcznego okresu wypowiedzenia lub na mocy porozumienia stron po uzgodnieniu warunków zakończenia umowy. Pracownik zdecydował się na rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron. Strony uzgodniły, że rozwiązanie stosunku pracy nastąpi z dniem podpisania porozumienia o rozwiązaniu umowy o pracę oraz że pracownik otrzyma od pracodawcy świadczenie mające związek ze zwolnieniem z pracy w wysokości 5-miesięcznej pensji pracownika, ekwiwalent za niewykorzystany urlop oraz inne świadczenia, jeżeli ich wypłata jest przewidziana przez obowiązujące przepisy prawa pracy. Zdaniem przedsiębiorcy świadczenie w wysokości 5-miesięcznego wynagrodzenia pracownika nie podlega oskładkowaniu.
ZUS zgodził się ze stanowiskiem przedsiębiorcy. Dla pracownika podstawy wymiaru składek społecznych (ani zdrowotnej) nie stanowią m.in. odprawy, odszkodowania i rekompensaty wypłacane pracownikom z tytułu wygaśnięcia lub rozwiązania stosunku pracy, w tym z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Wynika to z § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MPiPS w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Zwolnienie to nie dotyczy wyłącznie odpraw czy odszkodowań przysługujących na podstawie przepisów powszechnie obowiązujących. Ma też zastosowanie do indywidualnych porozumień zawieranych - tak jak w rozpatrywanej sytuacji - ze zwalnianymi pracownikami, o ile wypłacone świadczenie pozostaje w bezpośrednim związku z faktem rozwiązania stosunku pracy i nie jest uzależnione od spełnienia określonych dodatkowych warunków.