Zasady ustalania stażu urlopowego przy zbiegu nauki i zatrudnienia, z uwzględnieniem stanowiska GIP

Do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się z tytułu ukończenia m.in.: średniej szkoły ogólnokształcącej - 4 lata, szkoły policealnej - 6 lat, szkoły wyższej - 8 lat. Okresy nauki nie podlegają sumowaniu (art. 155 § 1 K.p.). Jeżeli pracownik pobierał naukę w czasie zatrudnienia, do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się bądź okres zatrudnienia, w którym była pobierana nauka, bądź okres nauki, zależnie od tego, co jest korzystniejsze dla pracownika (art. 155 § 2 K.p.).

Przepis ten jest rozumiany jako możliwość:

• wyboru z pokrywających się okresów - według zasady korzystności dla pracownika - albo okresu zatrudnienia, albo okresu nauki; zaliczenie najbardziej korzystnego, najwyższego pod względem lat uwzględnianych w stażu urlopowym z tytułu ukończenia danego rodzaju szkoły dla pracownika okresu nauki, powoduje pomijanie wcześniejszych okresów nauki oraz okresów zatrudnienia, które przypadały w trakcie tej nauki,
• zaliczenia okresu zatrudnienia, który wykraczał poza czas nauki (przed, w przerwach między kolejnymi rodzajami szkół i po ich ukończeniu), o czym pisaliśmy w UiPP nr 11/2026, str. 48,
• przyjmowania do stażu urlopowego wcześniejszego, zamiast ostatniego ukończonego okresu nauki, a także okresu zatrudnienia przypadającego po jego ukończeniu, w tym pokrywającego się z późniejszą nauką.

Pracodawca od 1 września 2026 r. zatrudnił pracownika, który przedstawił świadectwo pracy za okres od 1 września 2020 r. do 31 grudnia 2025 r. (5 lat i 4 miesiące), świadectwo ukończenia szkoły policealnej (po 4-letnim liceum ogólnokształcącym), do której uczęszczał od 1 września 2019 r. do 28 lutego 2021 r., oraz dyplom ukończenia 5-letnich studiów magisterskich (od 1 października 2021 r. do 24 czerwca 2026 r.).

Biorąc pod uwagę wymienione wyżej zasady, do stażu urlopowego pracodawca przyjął najkorzystniejszy dla pracownika wariant: 6 lat z tytułu ukończenia szkoły policealnej oraz zatrudnienie od 1 marca 2021 r. do 31 grudnia 2025 r. (4 lata i 10 miesięcy), łącznie 10 lat i 10 miesięcy. Pozostałe warianty dałyby: 8 lat i 7 miesięcy (8 lat z tytułu ukończenia szkoły wyższej i 7 miesięcy zatrudnienia) albo 9 lat i 4 miesiące (4 lata z tytułu ukończenia średniej szkoły ogólnokształcącej i cały okres zatrudnienia).

Ostatnio pojawiły się jednak wątpliwości dotyczące stosowania przepisu art. 155 § 2 K.p. w sytuacji, gdy z przedłożonych przez pracownika świadectw pracy potwierdzających zatrudnienie w okresie od 1 maja 2022 r. do 31 grudnia 2025 r. oraz świadectw ukończenia liceum ogólnokształcącego (nauka od 1 września 2021 r. do 30 czerwca 2024 r.) i szkoły policealnej (nauka od 1 września 2024 r. do 30 czerwca 2025 r.) wynika, że okresy tego dwuetapowego kształcenia częściowo pokrywały się z zakończonym okresem zatrudnienia. Czy wówczas dopuszczalne jest przyjęcie do stażu urlopowego najwyższego ukończonego okresu nauki (tu w szkole policealnej) oraz niepokrywającego się z nim okresu zatrudnienia, który obejmuje obok okresu przypadającego po ukończeniu liceum, a przed rozpoczęciem nauki w szkole policealnej, także okres zatrudnienia w czasie nauki w liceum (tj. od 1 maja 2022 r. do 30 czerwca 2024 r.)? W tej sprawie nasze Wydawnictwo wystąpiło do Głównego Inspektoratu Pracy.

W dniu 27 lipca 2026 r. otrzymaliśmy odpowiedź (znak GIP-GBI.0701.85.2026.3), w której czytamy, że: "(...) Z treści art. 155 § 1 Kodeksu pracy wynika, że okresy nauki w średniej szkole ogólnokształcącej oraz szkole policealnej nie podlegają sumowaniu. Zaliczany jest w takim przypadku wyłącznie jeden, korzystniejszy dla pracownika okres, czyli ten, którego wliczenie do stażu urlopowego spowoduje wcześniejsze nabycie wyższego wymiaru urlopu.

Kierując się brzmieniem przytoczonych powyżej przepisów, pracownikowi, którego dotyczy przedstawiony w nadesłanym pytaniu stan faktyczny, należałoby zaliczyć do stażu urlopowego 6 lat z tytułu ukończenia szkoły policealnej oraz niepokrywający się z okresem pobierania nauki w szkole policealnej (1 września 2024 r. - 30 czerwca 2025 r.), a udokumentowany świadectwem pracy okres zatrudnienia w ramach stosunku pracy - od 1 maja 2022 r. do 31 sierpnia 2024 r. i od 1 lipca 2025 r. do 31 grudnia 2025 r.".

Jest to nowa ścieżka interpretacyjna art. 155 § 2 K.p., która zakłada uwzględnianie w stażu urlopowym najwyższego ukończonego okresu nauki (tu w szkole policealnej) oraz niepokrywającego się z nim okresu zatrudnienia, który obejmuje okres wcześniejszej nauki (tu w liceum ogólnokształcącym).

Przyjmując stan faktyczny wskazany w pytaniu do GIP oraz że pracownik jest zatrudniony u obecnego pracodawcy od 1 stycznia 2026 r., w zależności od przyjętego sposobu zaliczenia okresów nauki i zatrudnienia, pracodawca mógł ustalić staż urlopowy w jeden z następujących sposobów:

We wszystkich wariantach na dzień 1 stycznia 2026 r. pracownikowi przysługiwało 20 dni urlopu wypoczynkowego. Daty nabycia prawa do urlopu w wymiarze 26 dni przyjęto przy założeniu, że pracownik nie udokumentuje innych okresów zaliczalnych do stażu urlopowego oraz będzie pozostawał w nieprzerwanym zatrudnieniu.

Biorąc pod uwagę stanowisko GIP, w przykładzie ze str. 4 możliwy byłby jeszcze jeden wariant: 8 lat z tytułu ukończenia studiów oraz 1 rok i 1 miesiąc zatrudnienia przed ich podjęciem, w tym w okresie nauki w szkole policealnej, łącznie 9 lat i 1 miesiąc.

Wybór jednego z przedstawionych wariantów należy do pracodawcy. Żadna z prezentowanych wykładni nie ma bowiem charakteru powszechnie wiążącego, choć interpretacja przedstawiona przez GIP może być najbardziej korzystna dla pracownika. Uprawnia to pracodawcę do zastosowania wybranej przez siebie wykładni, pamiętając, że w razie sporu ostateczną prawidłowość przyjętego rozwiązania oceni sąd.