Zeszyty Metodyczne Rachunkowości

nr 5 (653) z dnia 01.03.2026

www.poznajprodukty.gofin.pl

wydawca: Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp.

www.gofin.pl sklep internetowy: www.sklep.gofin.pl

Przypisanie w pliku JPK_KR_PD znaczników do kont pozabilansowych służących rozliczeniu podatku

Jesteśmy spółką z o.o. W związku z obowiązkiem dotyczącym raportowania ksiąg rachunkowych mamy wątpliwości jak w pliku JPK_KR_PD oznaczyć konta pozabilansowe dotyczące rozliczenia podatku dochodowego? Czy do kont tych można przypisać tylko jeden znacznik w polu S_12_3, czy należy również wpisać znacznik w polu S_12_1?

Do kont pozabilansowych dotyczących rozliczenia podatku dochodowego należy przypisać znacznik zarówno w polu S_12_3, jak i w polu S_12_1.

Spółka z o.o. jako podatnik podatku dochodowego od osób prawnych (podatnik CIT), dostosowując księgi rachunkowe do obowiązkowego ich przesyłania w postaci elektronicznej w formie jednolitego pliku kontrolnego, tj. pliku JPK_KR_PD, zobowiązana jest uwzględnić przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 16 sierpnia 2024 r. w sprawie dodatkowych danych, o które należy uzupełnić prowadzone księgi rachunkowe podlegające przekazaniu na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. poz. 1314 ze zm.), dalej zwanego rozporządzeniem w sprawie dodatkowych danych dla podatników CIT. Na podstawie § 2 ust. 1 pkt 3 tego rozporządzenia, księgi należy uzupełnić m.in. o znaczniki identyfikujące konta ksiąg wykazywane według słownika znaczników identyfikujących konta ksiąg (określone w załącznikach do ww. rozporządzenia). Znaczniki identyfikujące konta ksiąg rachunkowych powinny zostać zastosowane zgodnie ze wskazówkami zawartymi w słownikach znaczników. W słownikach wyróżnia się znaczniki bilansowe - odpowiadające poszczególnym pozycjom aktywów i pasywów bilansu, znaczniki wynikowe - odpowiadające poszczególnym pozycjom rachunku zysków i strat (w wariancie porównawczym oraz kalkulacyjnym) oraz znaczniki podatkowe - związane z rozliczeniem podatku dochodowego.

Jednolity plik kontrolny JPK_KR_PD składa się z siedmiu węzłów, w tym z węzła ZOiS. Węzeł ZOiS zawiera pola odzwierciedlające zestawienie obrotów i sald, wynikające z ksiąg rachunkowych prowadzonych za okres, którego dotyczy JPK_KR_PD. Dodatkowo węzeł ten zawiera pola dodatkowe, dotyczące znaczników kont, tj.:

1) pole obowiązkowe S_12_1, w którym wskazuje się znacznik bilansowy lub wynikowy,

2) pole fakultatywne S_12_2, w którym wskazuje się dodatkowy znacznik bilansowy lub wynikowy,

3) pole fakultatywne S_12_3, w którym wskazuje się znacznik podatkowy.

Jeśli w planie kont wyodrębniono w ramach kont wynikowych konta analityczne służące rozliczeniu podatku dochodowego, to dla tych kont poza znacznikiem obowiązkowym należy wskazać odpowiedni znacznik podatkowy z oznaczeniem PD. Z kolei w przypadku stosowania dla celów rozliczenia podatkowego kont pozabilansowych, należy wskazać dla tych kont odpowiedni znacznik PD z oznaczeniem PB (pozabilansowe).

Co jednak ważne, jeżeli na potrzeby rozliczenia podatku dochodowego stosowane są w jednostce konta pozabilansowe, to do tych kont należy przypisać dwa znaczniki, tj.:

1) w polu S_12_3 - odpowiedni znacznik podatkowy z oznaczeniem PB oraz

2) w polu S_12_1 - znacznik "INNE".

Zatem pytająca spółka do kont pozabilansowych utworzonych w celu rozliczenia podatku dochodowego musi przypisać znacznik podatkowy z oznaczeniem PB w polu S_12_3 oraz znacznik "INNE" w polu S_12_1.

W tabeli poniżej przedstawiamy przykładowe konta pozabilansowe utworzone na potrzeby rozliczenia podatku dochodowego i ich oznaczenie.

Wykaz kont Nazwa konta Znacznik konta
Podstawowy Rozszerzony S_12_1 S_12_3
90 Konta pozabilansowe w zespole 9 INNE
90-1 Przychody zwolnione z opodatkowania (trwałe różnice pomiędzy zyskiem/stratą dla celów rachunkowych a dochodem/stratą dla celów podatkowych) INNE PD1_PB
90-2 Przychody niepodlegające opodatkowaniu w roku bieżącym INNE PD2_PB 
90-4 Koszty niestanowiące kosztów uzyskania przychodów (trwałe różnice pomiędzy zyskiem/stratą dla celów rachunkowych a dochodem/stratą dla celów podatkowych) INNE PD4_PB
90-5 Koszty nieuznawane za koszty uzyskania przychodów w bieżącym roku INNE PD5_PB

Odstępstwem od powyżej wskazanej reguły (dwóch znaczników dla kont pozabilansowych służących rozliczeniu podatku dochodowego) jest sytuacja, gdy do konta pozabilansowego, utworzonego na potrzeby rozliczenia podatku dochodowego, w słowniku znaczników nie ma odpowiedniego znacznika PD. Ustawodawca bowiem w zakresie znaczników podatkowych nie wyodrębnił znaczników dotyczących przychodów podatkowych niestanowiących przychodów księgowych oraz kosztów podatkowych niestanowiących kosztów księgowych. W sytuacji gdy przyjęty przez daną jednostkę plan kont przewiduje ujmowanie takich przychodów i kosztów w ewidencji pozabilansowej, wówczas konta takie powinny być oznaczone w polu S_12_1 znacznikiem "INNE".

Warto dodać, iż Ministerstwo Finansów na stronie internetowej www.podatki.gov.pl w zakładkach Podatki dla Przedsiębiorców/JPK/JPK_PD/Pytania i odpowiedzi/Pytania i odpowiedzi merytoryczne zamieściło odpowiedź na pytanie nr 143, dotyczące oznaczania w pliku JPK_KR_PD kont pozabilansowych odpowiednimi znacznikami. Poniżej prezentujemy treść pytania wraz z odpowiedzią:

"Jak raportować w pliku JPK_KR_PD konta pozabilansowe?

W pliku JPK_KR_PD wymagane jest obligatoryjne raportowanie danych tylko z tych kont pozabilansowych, które są wykorzystywane przez jednostkę dla celów zaprezentowania różnic pomiędzy wynikiem podatkowym a bilansowym. Konta te oznaczamy znacznikami określonymi w słowniku znaczników PD odpowiednio z oznaczeniem »POZABILANSOWE« w polu S_12_3 i »INNE« w polu S_12_1.

Zapisy na ww. kontach muszą zostać wykazane w węźle »KontoZapis«. Ww. konta pozabilansowe wykazywane są na poziomie węzła »ZOiS« wraz ze wszystkimi wymaganymi w tym węźle danymi.

Raportowanie pozostałych kont pozabilansowych stosowanych przez jednostkę jest fakultatywne. Jeżeli zapisy na nich zostaną zaraportowane, konta muszą również zostać wskazane w węźle ZOIS.

Jeżeli jednostka nie ujmuje w dzienniku dokumentów, w których wszystkie zapisy dotyczą kont pozabilansowych, zasadnym jest dla tych zapisów utworzenie odrębnego wykazu w węźle »Dziennik« z użyciem odpowiedniego opisu w polu D_2.

Podkreślamy, że konta pozabilansowe i ich znakowanie (znaczniki) występują na poziomie węzła »ZOiS«, a zapisy na nich wykazywane są w węźle »KontoZapis«".