Do ulepszenia środka trwałego dochodzi wtedy, gdy w wyniku przebudowy, rozbudowy, modernizacji lub rekonstrukcji wartość użytkowa środka trwałego po zakończeniu ulepszenia przewyższa posiadaną przy przyjęciu do używania wartość użytkową, mierzoną okresem używania, zdolnością wytwórczą, jakością produktów uzyskiwanych przy pomocy ulepszonego środka trwałego, kosztami eksploatacji lub innymi miarami (por. art. 31 ust. 1 ustawy o rachunkowości). Podobnie zagadnienie ulepszenia reguluje KSR nr 11. W myśl pkt 7.1 standardu, w okresie użytkowania środka trwałego ponoszone są nakłady skutkujące ulepszeniem lub warunkujące jego użytkowanie, które jednostka ujmuje:
1) jako zwiększenie wartości początkowej środka trwałego - ulepszenie,
2) jako koszty okresu bieżącego użytkowania (eksploatacji) - remonty, konserwacje, przeglądy.
W myśl pkt 7.3 KSR nr 11, nakłady poniesione na środek trwały uznaje się za ulepszenie zwiększające jego wartość początkową, jeżeli spełnione są jednocześnie dwa warunki:
1) przeprowadzane prace lub czynności mają charakter: przebudowy, rozbudowy, modernizacji lub rekonstrukcji obiektu środka trwałego,
2) w wyniku tych prac oczekuje się wzrostu wartości użytkowej ulepszonego środka trwałego w stosunku do posiadanej uprzednio wartości użytkowej.
Wzrost wartości użytkowej środka trwałego wymaga odpowiedniego udokumentowania, wskazującego cechy wartości użytkowej, które ulegną zwiększeniu.
W przypadku opisanym w pytaniu ulepszeniem budynku może być przykładowo przebudowa instalacji elektrycznej, która powoduje trwałe zwiększenie jej parametrów i umożliwia wykorzystanie zwiększonej mocy również na potrzeby innych maszyn lub urządzeń. Podobnie można ocenić zmianę parametrów posadzki, gdy wykonane prace zwiększają jej nośność i funkcjonalność w sposób wykraczający poza potrzeby związane z posadowieniem konkretnej maszyny. Nie należy natomiast automatycznie kwalifikować jako ulepszenia budynku każdego wzmocnienia posadzki lub każdej ingerencji w instalację elektryczną. Jeśli wykonane prace były niezbędne do zainstalowania i rozpoczęcia użytkowania konkretnej nowej maszyny, to w pierwszej kolejności należy rozważyć zaliczenie kosztów tych prac do wartości początkowej tej maszyny.
|
Przykład Spółka posiadająca budynek (stanowiący jej środek trwały), w którym znajduje się hala produkcyjna, nabyła nową maszynę. Spółka przygotowując halę do instalacji nowej maszyny, zwiększyła moc całej instalacji elektrycznej obsługującej to pomieszczenie. Po zakończeniu prac instalacja umożliwia podłączenie nie tylko nabytej maszyny, lecz także kolejnych urządzeń o wyższym zapotrzebowaniu na energię. Jeżeli wykonane prace spełniają kryteria ulepszenia, określone w art. 31 ust. 1 ustawy o rachunkowości, to poniesione nakłady zwiększą wartość początkową budynku. |
|
Ewidencja księgowa nakładów poniesionych na ulepszenie środka trwałego 1. Nakłady uznane za ulepszenie środka trwałego: - Wn konto 08 "Środki trwałe w budowie", 2. Przeksięgowanie nakładów po zakończeniu ulepszenia: - Wn konto 01 "Środki trwałe", |
Ustalona na koncie 01 nowa wartość początkowa środka trwałego stanowi podstawę dokonywania dalszych odpisów amortyzacyjnych. W przypadku gdy środek trwały jest całkowicie umorzony - po dokonaniu ulepszenia i przyjęciu go do używania - wznawia się dokonywanie odpisów amortyzacyjnych. Odpisów amortyzacyjnych dokonuje się według zasad określonych w art. 32 ust. 1 ustawy o rachunkowości. Co istotne, dla celów bilansowych po dokonaniu ulepszenia środka trwałego jednostka powinna dokonać analizy czy dotychczas stosowana stawka amortyzacyjna jest odpowiednia, czy też powinna ulec zmniejszeniu bądź zwiększeniu. W myśl pkt 8.43 KSR nr 11, ulepszenie środka trwałego stanowi przesłankę do weryfikacji, oprócz stawki także okresu amortyzacji.