Spółka z o.o. jest komplementariuszem w spółce komandytowej. W sierpniu 2026 r. spółka komandytowa wypłaciła spółce z o.o. zysk po potrąceniu zryczałtowanego podatku. Jak ująć w księgach rachunkowych spółki z o.o. udział w zysku spółki komandytowej oraz potrącony przez spółkę komandytową podatek?
| Udział w zysku spółki komandytowej ujmuje się w księgach spółki z o.o. jako przychód finansowy. Natomiast zryczałtowany podatek potrącony przez spółkę komandytową księguje się na koncie 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych". |
Uchwała wspólników spółki komandytowej dotycząca podziału zysku może przewidywać jego wypłatę na rzecz wspólników. W takim przypadku komplementariusz ujmuje przypadający mu udział w zysku spółki komandytowej w swoich księgach rachunkowych jako przychód finansowy. Stosownie bowiem do art. 42 ust. 3 ustawy o rachunkowości, do przychodów finansowych zalicza się w szczególności przychody z tytułu dywidend (udziałów w zyskach). Zapisu w księgach rachunkowych dokonuje się pod datą podjęcia uchwały wspólników spółki komandytowej o podziale zysku, chyba że w uchwale określono inny dzień prawa do udziału w zysku.
Przypadający do wypłaty komplementariuszowi (tutaj: spółce z o.o.) udział w zysku spółki komandytowej ujmuje się w księgach rachunkowych, zapisem po stronie Wn konta 24-9 "Pozostałe rozrachunki - inne" (w analityce: Rozrachunki ze spółką komandytową z tytułu udziału w zysku), w korespondencji ze stroną Ma konta 75-0 "Przychody finansowe". Z kolei, otrzymanie środków pieniężnych przez spółkę z o.o. z tytułu przypadającego na nią udziału w zysku spółki komandytowej nastąpi zapisem po stronie Wn konta 13-0 "Rachunek bieżący", w korespondencji ze stroną Ma konta 24-9.
Co do zasady, przychody uzyskiwane z udziału w zyskach spółki komandytowej przez spółkę z o.o. podlegają opodatkowaniu. Wiąże się to z obowiązkiem poboru przez spółkę komandytową i odprowadzeniem do urzędu skarbowego zryczałtowanego 19% podatku dochodowego od dokonywanych wypłat (por. art. 26 ust. 1 i art. 22 ust. 1 updop). Należy jednak podkreślić, iż rzeczywiste obciążenia podatkowe wspólników mogą być niższe, a w niektórych przypadkach podatek może nie wystąpić. Do komplementariusza spółki komandytowej, tj. spółki z o.o., ma bowiem zastosowanie art. 22 ust. 1a-1e updop. Z przepisu tego wynika, iż zryczałtowany podatek od przychodów uzyskiwanych przez komplementariusza z tytułu udziału w zyskach spółki pomniejsza się o kwotę odpowiadającą iloczynowi procentowego udziału komplementariusza w zysku tej spółki i podatku należnego od dochodu tej spółki, przy czym kwota odliczenia nie może przekroczyć kwoty obliczonego podatku. W przypadku komplementariusza uzyskującego przychody z tytułu prawa do udziału w zysku w więcej niż jednej spółce komandytowej, pomniejszenie przysługuje w odniesieniu do podatku od przychodów uzyskiwanych odrębnie z każdej z tych spółek.
Jeśli więc wystąpił zryczałtowany podatek, to wypłata zysku spółce z o.o. została pomniejszona o ten podatek. Zryczałtowany podatek pobrany przez spółkę komandytową można ująć w księgach komplementariusza, będącego podatnikiem CIT (tutaj: spółka z o.o.), na koncie 87 "Podatek dochodowy od osób prawnych" i rozliczyć w sposób przedstawiony na poniższym przykładzie liczbowym.
Przykład
I. Założenia:
- Spółka z o.o. jest komplementariuszem spółki komandytowej. Jej udział w zysku spółki komandytowej wynosi 40%. Zgodnie z uchwałą o podziale zysku za 2025 r., cały zysk spółki komandytowej został podzielony między wspólników. W 2025 r. spółka komandytowa osiągnęła zysk brutto w wysokości: 300.000 zł i zapłaciła z tego tytułu podatek dochodowy w kwocie: 43.000 zł. W związku z tym wynik finansowy netto spółki komandytowej wyniósł: 257.000 zł.
- Spółka z o.o. nie posiada statusu małego podatnika, w związku z tym stawka podatku wynosi dla niej 19%.
- Zryczałtowany podatek od przychodów uzyskiwanych przez spółkę z o.o. (komplementariusza) z tytułu udziału w zyskach spółki komandytowej, ustalono w sposób następujący:
a) udział w zysku za 2025 r. przypadający na spółkę z o.o.: 257.000 zł × 40% = 102.800 zł,
b) kwota podatku dochodowego przed odliczeniem podatku należnego od dochodu spółki: 102.800 zł × 19% = 19.532 zł,
c) kwota podatku należnego od dochodu spółki komandytowej, którą spółka z o.o. może odliczyć: 43.000 zł × 40% = 17.200 zł,
d) kwota podatku do zapłaty: 19.532 zł - 17.200 zł = 2.332 zł. - W sierpniu 2026 r. na rachunek bankowy spółki z o.o. wpłynęła należna kwota z tytułu udziału w zysku spółki komandytowej w wysokości: 102.800 zł - 2.332 zł = 100.468 zł.
II. Dekretacja:
| Opis operacji | Kwota | Konto | |
| Wn | Ma | ||
| 1. PK - przychód z tytułu udziału w zyskach spółki komandytowej - wartość brutto wynikająca z uchwały o podziale zysku za 2025 r. | 102.800 zł | 24-9 | 75-0 |
| 2. WB - wpływ należnej kwoty z tytułu udziału w zysku spółki komandytowej | 100.468 zł | 13-0 | 24-9 |
| 3. PK - potrącony zryczałtowany podatek dochodowy | 2.332 zł | 22-3 | 24-9 |
| 4. PK - przeksięgowanie zryczałtowanego podatku pobranego odprowadzonego przez spółkę komandytową | 2.332 zł | 87 | 22-3 |
III. Księgowania:
