Elektroniczne prowadzenie ksiąg i ich przesyłanie w formie JPK

Obowiązek prowadzenia odpowiednich ksiąg i ewidencji przy użyciu programów komputerowych i przesyłania ich do urzędu skarbowego za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w postaci elektronicznej odpowiadającej odpowiedniej strukturze logicznej (pliku JPK) przewidziano w:

• ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych,
• ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz
• ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Wejście w życie obowiązków następuje etapami w okresie od 1 stycznia 2025 r. do 1 stycznia 2027 r., obejmując kolejne grupy podatników zgodnie z harmonogramem określonym w art. 66 ustawy z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2105 ze zm.), zwanej dalej ustawą nowelizującą.

1.1. Obowiązki podatników CIT

Trzystopniowy system wdrożenia obowiązków

W przypadku podatników CIT obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu programów komputerowych oraz przesyłania ich właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w formie pliku JPK został nałożony mocą art. 9 ust. 1c-1g updop.

Pierwszą grupą, zobligowaną do realizacji tych obowiązków są:

• podatkowe grupy kapitałowe oraz
• podatnicy i spółki niebędące osobami prawnymi, u których wartość przychodu uzyskanego w poprzednim odpowiednio roku podatkowym albo roku obrotowym przekroczyła równowartość 50 mln euro przeliczonych na złote według średniego kursu euro ogłaszanego przez NBP w ostatnim dniu roboczym poprzedniego odpowiednio roku podatkowego albo roku obrotowego.

Wymienione podmioty omawiany obowiązek realizują za rok podatkowy/obrotowy (w przypadku spółek niebędących osobami prawnymi) rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r. a przed 1 stycznia 2026 r.

Kolejną grupą obowiązaną do prowadzenia ksiąg przy użyciu programów komputerowych i przesyłania ich w formie pliku JPK są podatnicy i spółki niebędące osobami prawnymi, którzy rozliczają VAT za okresy miesięczne i przesyłają plik JPK_V7M (deklarację wraz z ewidencją). Oni realizują ten obowiązek w 2026 r. - za rok podatkowy/obrotowy (w przypadku spółek niebędących osobami prawnymi) rozpoczynający się po 31 grudnia 2025 r. a przed 1 stycznia 2027 r.

Natomiast ostatnią grupą objętą omawianym obowiązkiem są pozostali podatnicy CIT i spółki niebędące osobami prawnymi - za rok podatkowy/obrotowy (w przypadku spółek niebędących osobami prawnymi) rozpoczynający się po 31 grudnia 2026 r.

Krąg podmiotów zwolnionych

Na podstawie art. 9 ust. 1d updop, z obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu programów komputerowych oraz przesyłania ich w formie pliku JPK zwolnieni są podatnicy:

1) zwolnieni od podatku na podstawie art. 6 ust. 1 updop, z wyjątkiem fundacji rodzinnych,

2) o których mowa w art. 27a updop, tj. podatnicy, którzy:

• osiągają wyłącznie dochody wolne od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 updop oraz
• nie są obowiązani do sporządzenia deklaracji lub informacji, o których mowa w art. 35 ust. 10, art. 38 ust. 1a i 1b, art. 39 ust. 1-4, art. 42 ust. 1a-4, art. 42a ust. 1 i art. 42e ust. 5 i 6 updof,

3) prowadzący uproszczoną ewidencję przychodów i kosztów.

Struktury logiczne i zakres danych

Obowiązek przesłania ksiąg rachunkowych naczelnikowi urzędu skarbowego musi być realizowany w określony sposób. Z przepisów wynika, że księgi te muszą być przesyłane w strukturze logicznej, o której mowa w art. 193a § 2 Ordynacji podatkowej, na zasadach dotyczących przesyłania ksiąg podatkowych lub ich części określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 193a § 3 Ordynacji podatkowej.

Struktura logiczna ksiąg rachunkowych prowadzonych przez podatników obejmuje dwa pliki:

• JPK_KR_PD - Jednolity Plik Kontrolny Księgi Rachunkowe Podatek Dochodowy,
• JPK_ST_KR - Jednolity Plik Kontrolny Środki Trwałe.

Aby możliwe było przesłanie ksiąg w formie ustrukturyzowanej, programy komputerowe, za pomocą których są prowadzone księgi, muszą być odpowiednio dostosowane do realizacji tego obowiązku. W tym celu wydane zostało rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 16 sierpnia 2024 r. w sprawie dodatkowych danych, o które należy uzupełnić prowadzone księgi rachunkowe podlegające przekazaniu na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. poz. 1314 ze zm.).

Terminy przesyłania ksiąg

Początkowo wymienione pliki JPK należało przesłać w terminie do:

• dnia upływu terminu złożenia zeznania albo deklaracji CIT-8E (składanych przez spółki na estońskim CIT), czyli do końca trzeciego miesiąca po zakończeniu roku podatkowego,
• końca trzeciego miesiąca po zakończeniu roku obrotowego spółki - w przypadku spółek niebędących osobami prawnymi, których wspólnikami nie są wyłącznie osoby fizyczne (art. 9 ust. 1c i 1e updop, w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2026 r.).

To oznaczało, że pierwsza grupa podatników omawiany obowiązek musiałaby zrealizować w terminie do 31 marca 2026 r. Ostatecznie jednak ustawodawca zdecydował się na przedłużenie terminów do przesłania ksiąg. Zmianę wprowadzono najpierw mocą rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 16 lutego 2026 r. w sprawie przedłużenia terminów przesyłania ksiąg rachunkowych w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych (Dz. U. poz. 188). Rozporządzenie przedłużyło do końca siódmego miesiąca po zakończeniu roku podatkowego albo roku obrotowego terminy przesłania ksiąg rachunkowych w formie JPK przez podatników i spółki niebędące osobami prawnymi za rok podatkowy albo rok obrotowy rozpoczynający się po dniu 31 grudnia 2024 r. a kończący się przed dniem 1 kwietnia 2026 r. Jeśli jednak rok podatkowy albo rok obrotowy tych podmiotów zakończył się przed 31 grudnia 2025 r., terminy na wysyłkę ksiąg przedłużono do końca lipca 2026 r.

Natomiast od 1 lipca 2026 r. zmiana ma charakter systemowy. Zgodnie z nowym brzmieniem art. 9 ust. 1c i 1e updop, księgi należy przesyłać po zakończeniu roku podatkowego/obrotowego, w terminie do końca siódmego miesiąca po zakończeniu tego roku. W praktyce termin ten ma zastosowanie do podatników, którzy w 2026 r. (i latach następnych) są objęci obowiązkiem prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu programów komputerowych.

1.2. Obowiązki podatników PIT

Obowiązki prowadzenia ksiąg i ewidencji przy użyciu programów komputerowych oraz ich przesyłania właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w formie plików JPK zostały nałożone również na podatników PIT. Wynikają one z przepisów art. 24a ust. 1e i 1f updof oraz art. 15 ust. 12-14 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 843 ze zm.).

Także w przypadku podatników PIT obowiązki te wchodzą w życie zgodnie z harmonogramem określonym w art. 66 ust. 1 ustawy nowelizującej.

Od 2026 r. księgi rachunkowe, podatkowe księgi przychodów i rozchodów, ewidencje przychodów oraz ewidencje/wykazy środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych muszą być prowadzone przy użyciu programów komputerowych przez podatników PIT, którzy rozliczają VAT za okresy miesięczne i przesyłają plik JPK_V7M (deklarację wraz z ewidencją). Pozostali podatnicy będą realizować ten obowiązek od 2027 r.

Podatnicy PIT muszą przesyłać naczelnikowi urzędu skarbowego odpowiednie księgi i ewidencje (w formie pliku JPK) po zakończeniu roku podatkowego, w terminie:

• do dnia upływu terminu złożenia zeznania, o którym mowa w art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym - w odniesieniu do ewidencji przychodów oraz wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych,
• do dnia upływu terminu złożenia zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1 updof - w przypadku podatkowej księgi przychodów i rozchodów oraz ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych,
• do 31 lipca - w przypadku ksiąg rachunkowych.

Zależnie od rodzaju prowadzonych ksiąg/ewidencji konieczne jest ich przesłanie w formie plików:

• JPK_KR_PD - Jednolity Plik Kontrolny Księgi Rachunkowe Podatek Dochodowy,
• JPK_ST_KR - Jednolity Plik Kontrolny Środki Trwałe,
• JPK_PKPIR - Jednolity Plik Kontrolny Podatkowa Księga Przychodów i Rozchodów,
• JPK_EWP - Jednolity Plik Kontrolny Ewidencja Przychodów,
• JPK_ST - Jednolity Plik Kontrolny Środki Trwałe (dla JPK_PKPIR oraz JPK_EWP).

Podatnicy PIT, podobnie jak podatnicy CIT, aby mogli przesłać księgi rachunkowe w formie ustrukturyzowanej, programy komputerowe, za pomocą których są prowadzone księgi, muszą odpowiednio dostosować do realizacji tego obowiązku. W tym celu wydane zostało rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 6 września 2025 r. w sprawie dodatkowych danych, o które należy uzupełnić prowadzone księgi rachunkowe i ewidencję środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegające przekazaniu na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. poz. 1311).

1.3. Zakres danych przesyłanych przez polską spółkę z zagranicznym oddziałem

Zakres obowiązków dotyczących prowadzenia i przesyłania w formie elektronicznej ksiąg rachunkowych nie zawsze jest jasny. Stosowanie przepisów w indywidualnych sprawach jest nadal przedmiotem wyjaśnień dokonywanych przez organy podatkowe.

Problematyczne okazało się określenie zakresu danych, które w formie plików JPK muszą raportować polscy podatnicy posiadający zagraniczne oddziały prowadzące księgi rachunkowe i sporządzające sprawozdania finansowe (tzw. samobilansujące oddziały).

Do niedawna organy podatkowe stały na stanowisku, że ciążący na polskich podmiotach obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych przy zastosowaniu programów komputerowych oraz ich przesyłania do urzędu skarbowego po zakończeniu roku podatkowego, dotyczy nie tylko ksiąg rachunkowych prowadzonych przez jednostkę macierzystą, ale również ksiąg prowadzonych przez jej zagraniczne oddziały. Podkreślały, że zagraniczne oddziały nie są podmiotem odrębnym od jednostki macierzystej, lecz stanowią jedynie wyodrębnioną organizacyjnie i majątkowo część firmy. Wywodziły z tego, że to na jednostce macierzystej ciąży obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych oddziałów. Takie rozstrzygnięcia zawierały m.in. interpretacje indywidualne Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 6 lutego 2026 r., nr 0111-KDIB2-1.4010.585.2025.1.AJ, z 23 października 2025 r., nr 0111-KDIB2-1.4010.387.2025.1.BJ, z 3 października 2025 r., nr 0111-KDWB.4010.100.2025.1.KKM i z 14 marca 2025 r., nr 0111-KDIB1-2.4010.745.2024.1.AW).

Organy podatkowe nie uwzględniały argumentu podatników, że księgi rachunkowe zagranicznych oddziałów są prowadzone zgodnie z przepisami obowiązującymi w kraju, w którym oddział ma siedzibę, co powoduje, że dostosowanie tych ksiąg do wymogów wysyłki w formie plików JPK jest skomplikowane.

Inne podejście zaprezentował Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 23 czerwca 2026 r., nr 0111-KDIB1-3.4010.278.2026.1.JKU i z 2 kwietnia 2026 r., nr 0111-KDIB1-2.4010.34.2026.2.EKB. W tej ostatniej zgodził się z oceną podatnika, że ustawa o rachunkowości nie zawiera regulacji, które nakładają na jednostki macierzyste obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych dla oddziałów znajdujących się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Takie oddziały w sposób samodzielny prowadzą ewidencję na potrzeby lokalnych przepisów o rachunkowości. W rezultacie uznał, że: "(...) obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych i ich przesyłania właściwemu Naczelnikowi urzędu skarbowego po zakończeniu roku na podstawie art. 9 ust. 1c oraz 1e ustawy o CIT, nie powinien obejmować zapisów (ksiąg) dotyczących tzw. samobilansujących się oddziałów zagranicznych podatnika (tj. ksiąg prowadzonych samodzielnie przez takie oddziały stosownie do przyjętej u danego podatnika polityki rachunkowości)". Przypomniał jednak, że: "(...) nieobjęcie ksiąg rachunkowych samobilansujących się oddziałów zagranicznych obowiązkami w zakresie JPK na gruncie ustawy o CIT nie zwalnia Spółki (macierzystej) z obowiązku wykazywania danych dotyczących tych oddziałów w prowadzonej przez niego ewidencji rachunkowej (np. pozabilansowej), jeżeli rzutują one na krajowe obowiązki podatkowe takiej jednostki, będącej de facto jednym bytem prawnym". Brak obowiązku przekazywania ksiąg rachunkowych samobilansujących oddziałów zagranicznych w ramach JPK_CIT przez jednostkę macierzystą będącą polskim rezydentem podatkowych potwierdza również Szef Krajowej Administracji Skarbowej w zmianie interpretacji indywidualnej:

• z 29 lipca 2026 r., nr DOP12.8221.43.2026 (stwierdził nieprawidłowość powołanej wcześniej interpretacji z 14 marca 2025 r.),
• z 15 kwietnia 2026 r., nr 0111-KDIB2-1.4010.585.2025.2.AJ (stwierdził nieprawidłowość powołanej wcześniej interpretacji z 6 lutego 2026 r.).

1.4. Limit 50 mln euro w spółce na estońskim CIT

Spółki, które w zakresie podatku dochodowego stosują opodatkowanie ryczałtem od dochodów spółek (tzw. estońskim CIT), nie ustalają dochodu w wysokości różnicy między przychodami a kosztami ich uzyskania. Obowiązek podatkowy w estońskim CIT dotyczy szczególnych kategorii dochodów określonych w art. 28m ust. 1 updop. Ponieważ jednak podatnicy, o których mowa prowadzą księgi rachunkowe, zgłaszali wątpliwości, czy na podstawie art. 66 ust. 2 pkt 1 lit. b ustawy nowelizującej są objęci obowiązkiem przesłania ksiąg rachunkowych naczelnikowi urzędu skarbowego, w formacie plików JPK, po raz pierwszy za rok rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r. (czyli za 2025 r.)? Warunkiem podlegania reżimowi tego przepisu jest uzyskanie w poprzednim roku przychodu, którego wartość przekroczyła równowartość 50 mln euro, tymczasem przy opodatkowaniu estońskim CIT nie ustala się przychodu w rozumieniu ustawy o CIT.

Do tego problemu odniósł się Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 5 marca 2026 r., nr 0111-KDIB1-2.4010.631.2025.3.ANK. Organ podatkowy wywiódł, że podatników na estońskim CIT obejmuje obowiązek raportowania ksiąg rachunkowych na podstawie art. 9 ust. 1c updop (w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2026 r.). Zawierał on bowiem odesłanie do terminu złożenia zeznania, o którym mowa w art. 27 ust. 1, albo deklaracji, o której mowa w art. 28r ust. 1 updop. Jednoczenie podatnicy, o których mowa nie są podmiotowo zwolnieni z tego obowiązku na podstawie art. 9 ust. 1d updop. Uznał, że wysokość przychodów wskazana w art. 66 ust. 2 pkt 1 lit. b ustawy nowelizującej, była odnoszona do wysokości przychodów w rozumieniu ustawy o rachunkowości. W sytuacji podatnika oznacza to, że w przypadku przekroczenia wartości przychodu 50 mln euro (przeliczonych na złote według odpowiedniego kursu), ustalanego w oparciu o księgi rachunkowe prowadzone w poprzednim roku podatkowym (2024 r.), będzie zobowiązany prowadzić księgi rachunkowe przy użyciu programów komputerowych i przesyłać je po raz pierwszy za rok podatkowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r. Ponadto powołany organ wyjaśnił, że skoro u podatnika wartość przychodów z zestawienia obrotów i sald różni się od wartości przychodów wykazanych w rachunku zysków i strat (w którym niektóre wartości są ze sobą kompensowane i rozpoznawane wynikowo poprzez tzw. per saldo), do limitu 50 mln euro należy odnieść przychód ustalany na podstawie zestawienia obrotów i sald (które stanowi część ksiąg rachunkowych).

Co do zasady, obowiązek raportowania ksiąg rachunkowych za 2025 r. przez podatnika opodatkowanego estońskim CIT potwierdza również interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 2 lutego 2026 r., nr 0111-KDIB1-2.4010.581.2025.3.BD. Zawarte w niej wyjaśnienia zasługują na uwagę, gdyż wynika z nich, że na potrzeby ustalenia limitu 50 mln euro nie uwzględnia się zmiany stanu produktów i kosztu wytworzenia produktów na własne potrzeby jednostki, wykazywanych w rachunku zysków i strat w wariancie porównawczym, bo pozycje te nie stanowią przychodu.

1.5. JPK w spółce jawnej transparentnej podatkowo

O pomoc w ustaleniu pierwszego roku, w którym wystąpi obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu programów komputerowych i ich przesyłania, zwróciła się również spółka jawna. Wyjaśniła, że przed rozpoczęciem roku obrotowego rozpoczynającego się 1 stycznia 2025 r. złożyła deklarację CIT-15J. W konsekwencji w 2025 r. nie jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych. Natomiast w roku podatkowym 2023 i 2024 jej przychody przekraczały równowartość 50 mln euro. Wnioskując o wydanie interpretacji indywidualnej, spytała, czy jest zobowiązana przesłać pierwszy raz JPK_KR_PD za rok obrotowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r., czy za rok obrotowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2025 r.? Ponadto chciała wiedzieć, czy jest zobowiązana przesłać JPK_KR_PD sama za siebie, czy wysyła go również każdy ze wspólników? Wątpliwości te wyjaśnił Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 19 stycznia 2026 r., nr 0111-KDIB1-2.4010.562.2025.3.END. Uwzględniając fakt, że spółka jawna nie jest podatnikiem CIT, a jednocześnie jej wspólnikami nie są wyłącznie osoby fizyczne, wskazał, że mają do niej zastosowanie regulacje zawarte w art. 9 ust. 1e updop. Wynika z nich, że taka spółka jest obowiązana do prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu programów komputerowych i przesyłania tych ksiąg właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w formie pliku JPK. Wobec tego, że przychody spółki za 2024 r. przekroczyły limit 50 mln euro, organ podatkowy uznał, że jest ona zobowiązana do złożenia pliku JPK_KR_PD pierwszy raz za rok obrotowy rozpoczęty po 31 grudnia 2024 r. Jednocześnie wyjaśnił, że w przypadku spółek jawnych, które nie są podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych, przychody z tych spółek jawnych raportują również ich wspólnicy. Tę kwestę doprecyzowało Ministerstwo Finansów, w odpowiedzi na pytanie naszego Wydawnictwa, otrzymanej przez nas 13 sierpnia 2026 r. Czytamy w niej, że: "W przypadku wspólników spółki jawnej będących podatnikami CIT obowiązek wykazywania w strukturze JPK przychodów i kosztów uzyskania przychodów z tytułu udziału w takiej spółce jawnej wynika z art. 9 ust. 1c ustawy o CIT.

Obowiązek ten dotyczy jednak wyłącznie podmiotów prowadzących księgi rachunkowe, które same są podatnikami CIT i na mocy tego przepisu są zobowiązane do składania własnego pliku JPK_KR_PD z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.

Wspólnicy spółki jawnej będący osobami fizycznymi nie mają obowiązku odrębnego prowadzenia przy użyciu programów komputerowych ksiąg rachunkowych dotyczących tej spółki i ich przesyłania w strukturze JPK.

Zgodnie bowiem z art. 24a ust. 1e ustawy o PIT obowiązek ten spoczywa na spółce jawnej osób fizycznych. Zatem to spółka jawna osób fizycznych prowadzi księgi rachunkowe przy użyciu programów komputerowych i spółka jawna osób fizycznych jest zobowiązana do ich przesłania w strukturze JPK".

1.6. Incydentalna transakcja wliczona do limitu przychodów

Obowiązki w zakresie prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu programów komputerowych i ich przesyłania naczelnikowi urzędu skarbowego po zakończeniu roku podatkowego dotyczą również podatnika, który w 2024 r. osiągnął przychody przekraczające równowartość 50 mln euro, nawet jeśli było to wynikiem przeprowadzenia incydentalnej sprzedaży. Tak wynika z interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 1 grudnia 2025 r., nr 0111-KDWB.4010.173.2025.1.APA.

W opisie sprawy podatnik wyjaśnił, że realizowany przez niego model biznesowy i poziom aktywności nie zakłada osiągania przychodów na poziomie 50 mln euro. W 2024 r. limit ten został osiągnięty wyłącznie w wyniku zbycia budynku biurowego, co było transakcją jednorazową (incydentalną). Podatnik chciał uzyskać potwierdzenie, że do prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu programów komputerowych oraz przesyłania JPK_CIT, będzie obowiązany po raz pierwszy za rok podatkowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2025 r.?

Organ podatkowy nie podzielił tego stanowiska. Wyjaśnił, że ustawa zmieniająca nie definiuje pojęcia przychodu na potrzeby ustalenia progu przychodów w wysokości 50 mln euro, a tylko wskazuje czasowe ramy jego uzyskania. Skoro podatnik stosuje ogólne zasady opodatkowania określone w ustawie o CIT, to dla celów określenia tego limitu, musi brać pod uwagę przychody podatkowe za rok podatkowy. Do tej kategorii przychodów kwalifikuje się przychód ze zbycia budynku biurowego. Chociaż transakcja miała charakter incydentalny, nie zmienia to faktu, że przychody podatnika w 2024 r. przekroczyły próg 50 mln euro. W związku z tym zalicza się on do pierwszej grupy podatników, którzy księgi rachunkowe są zobowiązani prowadzić przy użyciu programów komputerowych i przesyłać w formie pliku JPK po raz pierwszy za rok podatkowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 r. Zdaniem organu: "Nie można zgodzić się z Państwa stanowiskiem, że przeprowadzenie incydentalnej transakcji sprzedaży o znacznej wartości nie może stawiać podmiotu, który w sposób jednorazowy przekroczył ustawowy próg, na równi z największymi podatnikami CIT. Jeśli intencją ustawodawcy byłoby, aby podatnicy, którzy co do zasady nie przekraczają limitu 50 mln euro przychodu za rok podatkowy, byli objęci obowiązkiem wynikającym z art. 9 ust. 1c ustawy o CIT w późniejszym terminie, określiłby w przepisach przejściowych odrębną datę dla takiej kategorii podatników, co jednak nie ma miejsca".

1.7. JPK_KR_PD u członka grupy VAT nieskładającego JPK_V7M

O wyjaśnienie wątpliwości odnośnie powstania omawianych obowiązków wystąpiła spółka będąca członkiem grupy VAT. Z opisu sprawy wynika, że na potrzeby rozliczenia podatku VAT sporządza cząstkową ewidencję oraz przekazuje zestawienia danych sprzedaży i zakupów do przedstawiciela grupy VAT, który kompletuje dane od wszystkich członków grupy i przesyła je do organu podatkowego w formie jednego pliku JPK_V7M. Zadała pytanie, czy skoro nie przesyła samodzielnie JPK_V7M, jest objęta obowiązkiem raportowania JPK (struktur JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR) od roku podatkowego rozpoczynającego się po 31 grudnia 2025 r., czy dopiero od roku podatkowego rozpoczynającego się po 31 grudnia 2026 r.? Do wątpliwości odniósł się Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 29 stycznia 2026 r., nr 0111-KDIB1-2.4010.629.2025.1.END. Wyraził stanowisko zgodnie z którym: "(...) status członka grupy VAT nie zwalnia danego podmiotu z konieczności realizacji ciążących na nim obowiązków ewidencyjnych. Należy rozróżnić rozliczenie dla celów podatku VAT, gdzie podatnikiem jest grupa, od obowiązków ewidencyjnych, które w dalszym ciągu ciążą na poszczególnych podmiotach z grupy. Również w zakresie podatku CIT podatnikami są poszczególne podmioty należące do grupy VAT (objęte zakresem podmiotowym ustawy CIT), a nie sama grupa.

(...) fakt, że Państwo jako członek grupy VAT nie przesyłają samodzielnie pliku JPK_V7M, lecz przekazują cząstkowe ewidencje oraz zestawienia danych do przedstawiciela grupy realizującego obowiązek zbiorczy, nie wyklucza Państwa z grona podmiotów, których dane w zakresie VAT podlegają przekazaniu w formie pliku JPK_V7M. W konsekwencji, przesłanka wynikająca z art. 66 ust. 2 pkt 2 ustawy zmieniającej została w Państwa przypadku spełniona, zatem będziecie Państwo podmiotem objętym obowiązkiem przekazywania struktur JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR, za rok podatkowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2025 r.".

1.8. Likwidacja działalności a obowiązek raportowania - odpowiedź Ministerstwa Finansów na pytanie naszego Wydawnictwa

Przepisy dotyczące prowadzenia ksiąg i ewidencji przy użyciu programów komputerowych oraz przesłania ich w formie plików JPK nie odnoszą się do sytuacji, gdy podatnik lub podmiot objęty tymi obowiązkami, zlikwiduje działalność przed końcem roku podatkowego. Nasze Wydawnictwo wystąpiło do Ministerstwa Finansów o wyjaśnienie tej kwestii.

W odpowiedzi otrzymanej przez nas 13 lipca 2026 r., resort wyjaśnił, że: "W przypadku zakończenia działalności gospodarczej w trakcie 2026 r. przez osobę fizyczną prowadzącą taką działalność na własne nazwisko, osoba ta będzie obowiązana do przesłania ksiąg w formie pliku JPK w zależności od rodzaju przesyłanych ksiąg, w terminie odpowiednio: do 30 kwietnia 2027 r. lub do 31 lipca 2027 r.

Przepisy o podatku PIT nie przewidują regulacji dotyczących przesyłania ksiąg podatkowych w formie pliku JPK po likwidacji podmiotu obowiązanego do jego przesyłania, w przypadku prowadzenia działalności w innej formie niż na własne nazwisko, np. w formie spółki jawnej. Oznacza to, że w przypadku likwidacji takiej spółki w trakcie 2026 r., nie wystąpi obowiązek przesłania, ani w trakcie, ani po zakończeniu roku podatkowego, ksiąg podatkowych w formie pliku JPK za 2026 r.

Z kolei w przypadku likwidacji podatnika CIT lub spółki niebędącej osobą prawną w trakcie 2026 r., podmiot ten będzie obowiązany do przesłania ksiąg rachunkowych w formie pliku JPK w terminie do końca siódmego miesiąca po zakończeniu stosownego okresu rozliczeniowego".

Z treści wyjaśnień wynika, że sytuacja podatników PIT jest zróżnicowana w zależności od tego, czy są oni jednoosobowymi przedsiębiorcami prowadzącymi działalność gospodarczą na własne nazwisko, czy w innej formie prawnej (np. spółki jawnej). Ze względu na to poprosiliśmy o podanie podstawy prawnej takiego rozstrzygnięcia. W odpowiedzi, którą otrzymaliśmy 28 lipca 2026 r., Ministerstwo Finansów wyjaśniło, że: "Na gruncie PIT, w przypadku likwidacji w trakcie roku podatkowego podmiotu obowiązanego do przesłania ksiąg w formie pliku JPK, nie ma możliwości, żeby podmiot ten, po zakończeniu roku podatkowego, przesłał księgi w ustawowym terminie. Jeżeli zatem, np. podmiotem tym jest spółka jawna, która została zlikwidowana w trakcie 2026 r., to jednocześnie nie ma możliwości, żeby ten podmiot (ta spółka) przesłała po zakończeniu roku podatkowego, tj. po zakończeniu 2026 r., księgi podatkowe w formie pliku JPK.

W przypadku gdy podmiotem tym jest osoba fizyczna prowadząca działalność na własne nazwisko, która zlikwidowała działalność w trakcie 2026 r., to osoba ta będzie miała możliwość i tym samym, będzie obowiązana do przesłania ksiąg w formie pliku JPK, w ustawowym terminie".

1.9. Wpływ łączenia spółek na obowiązki w zakresie przesyłania ksiąg

Sprawa rozpoznana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 5 sierpnia 2026 r., nr 0111-KDIB1-1.4010.276.2026.2.MF dotyczy kwestii zakresu ksiąg rachunkowych podlegających przekazaniu w formie pliku JPK w sytuacji połączenia spółek. Z opisu stanu faktycznego wynika, że w 2025 r. doszło do połączenia spółek metodą łączenia udziałów. W roku połączenia tylko spółka przejmująca miała status podmiotu zobowiązanego do prowadzenia ksiąg rachunkowych przy użyciu programów komputerowych i ich przesyłania w ustrukturyzowanej formie. Organ podatkowy uznał za prawidłowe stanowisko spółki przejmującej, że nie jest ona zobowiązana do przesłania ksiąg rachunkowych spółki przejętej za okres od początku 2025 r. do dnia połączenia (wpisu w KRS). Stwierdził, że w tych okolicznościach spółka przejmująca powinna złożyć JPK_KR_PD obejmujący dane z własnych ksiąg rachunkowych prowadzonych w 2025 r., łącznie z danymi spółki przejętej za okres od dnia połączenia do końca roku podatkowego. W interpretacji czytamy, że: "(...) zobowiązanie do przesyłania ksiąg rachunkowych za 2025 rok, za spółkę przejmowaną (B S.A. - przyp. red.), (...) spowodowałoby w istocie retrospektywne Państwa (A S.A. - przyp. red.) objęcie ww. obowiązkiem w zakresie ksiąg rachunkowych spółki przejmowanej, w trybie który nie został przewidziany/uregulowany przez ustawodawcę.

Tym samym w opisanym we wniosku przypadku rozliczenia za 2025 rok przychodów i kosztów w związku z połączeniem ze Spółką B S.A. dokonają Państwo na podstawie prowadzonych przez siebie ksiąg rachunkowych i w złożonym przez siebie zeznaniu rocznym.

Zatem brak jest racjonalnych podstaw do nakładania na A S.A. dodatkowego obowiązku raportowania JPK_KR_PD obejmującego dodatkowo dane B S.A. za okres od początku jej roku podatkowego, tj. od 1 stycznia 2025 r. do dnia połączenia, skoro spółka ta z uwagi na nieprzekroczenie ustawowego progu przychodów - nie została objęta ww. obowiązkiem".