Polecenie wykorzystania urlopu wypoczynkowego przez pracownika przed zakończeniem zatrudnienia
Pracodawca zatrudnił pracownika na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony. W związku ze zbliżającym się dniem rozwiązania się tej umowy pracodawca chce, aby pod koniec jej trwania pracownik skorzystał z kilku dni urlopu wypoczynkowego. Czy pracodawca może udzielić pracownikowi urlopu bez jego zgody?
Nie. Sam fakt zbliżania się terminu rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas określony nie daje pracodawcy podstaw do jednostronnego skierowania pracownika na urlop wypoczynkowy. Możliwość taka przysługuje mu na podstawie art. 1671 K.p. w okresie wypowiedzenia umowy o pracę.
Zgodnie z powołanym wyżej przepisem, w okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracownik jest obowiązany wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli w tym okresie pracodawca udzieli mu urlopu. W takiej sytuacji wymiar udzielonego urlopu - z wyłączeniem urlopu zaległego (za poprzednie lata) - nie może przekraczać wymiaru wynikającego z przepisów art. 1551 K.p., czyli urlopu przysługującego pracownikowi za bieżący rok kalendarzowy w wymiarze proporcjonalnym do okresu zatrudnienia u tego pracodawcy.
| Ważne: Okres wypowiedzenia, o którym mowa w art. 1671 K.p., należy liczyć od momentu złożenia oświadczenia woli o wypowiedzeniu do rozwiązania umowy o pracę (por. wyrok SN z 26 kwietnia 2011 r., sygn. akt II PK 302/10). |
W przypadku urlopu udzielonego zgodnie z tym przepisem, pracownik musi podporządkować się jednostronnej decyzji pracodawcy w tej sprawie. Sąd Najwyższy w wyroku z 19 stycznia 2017 r. (sygn. akt I PK 40/16) wyjaśnił, że pracodawca, zobowiązując pracownika do wykorzystania urlopu wypoczynkowego, powinien wyraźnie udzielić pracownikowi urlopu wypoczynkowego przez określenie jego granic czasowych, od konkretnego dnia do innego dnia. Czynność pracodawcy polegająca na "udzieleniu urlopu" wiąże obie strony - pracownik zobowiązany jest wykorzystać urlop we wskazanym terminie, a pracodawca ma prawo odwołać go z urlopu bądź przesunąć termin urlopu tylko w przypadkach określonych w Kodeksie pracy.
W piśmiennictwie zwraca się uwagę, że art. 1671 K.p. nie dotyczy przypadków rozwiązania umowy o pracę w innym trybie niż za wypowiedzeniem (por. np. "Kodeks pracy. Komentarz" red. prof. dr hab. Wojciech Muszalski, dr hab. Krzysztof Walczak 2024, Legalis). Przepis ten nie stanowi podstawy do jednostronnego udzielenia przez pracodawcę urlopu np. pod koniec okresu obowiązywania umowy zawartej na czas określony. Strony mogą jednak porozumieć się w sprawie udzielenia urlopu wypoczynkowego w tym okresie. W razie niewykorzystania przysługującego urlopu z powodu rozwiązania stosunku pracy, pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny.
