Wpływ nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy nowo zatrudnionego pracownika na wysokość wynagrodzenia chorobowego

Pracownik został zatrudniony od 10 sierpnia 2026 r. za wynagrodzeniem określonym w stawce godzinowej. Po przepracowaniu 10 dni roboczych przez kolejne 4 dni był nieobecny w pracy z przyczyn nieusprawiedliwionych, a od 31 sierpnia do 4 września 2026 r. przebywa na zwolnieniu lekarskim. Jak ustalić podstawę wymiaru wynagrodzenia chorobowego? Nadmieniamy, że w sierpniu 2026 r. pracował on w nadgodzinach, za które otrzymał, oprócz normalnego wynagrodzenia, 50% dodatek.

Pracodawca z pytania w pierwszej kolejności powinien sprawdzić, czy pracownika obowiązuje okres wyczekiwania. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 ustawy zasiłkowej w zw. z art. 92 § 3 pkt 2 K.p., pracownik nabywa prawo do wynagrodzenia chorobowego po upływie 30 dni nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego, tzw. okresu wyczekiwania. Do tego okresu wlicza się także poprzednie okresy ubezpieczenia chorobowego, jeżeli przerwa między nimi nie przekroczyła 30 dni lub była spowodowana urlopem wychowawczym, urlopem bezpłatnym albo odbywaniem czynnej służby wojskowej przez żołnierza niezawodowego.

Od tej ogólnej zasady istnieją wyjątki określone w art. 4 ust. 3 ustawy zasiłkowej, w których ubezpieczony nabywa prawo do świadczenia chorobowego od pierwszego dnia podlegania ubezpieczeniu chorobowemu (bez okresu wyczekiwania). Dotyczy to m.in. sytuacji, gdy niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem w drodze do pracy lub z pracy albo gdy pracownik posiada co najmniej 10-letni okres wcześniejszego obowiązkowego ubezpieczenia chorobowego.

Wynagrodzenie chorobowe oblicza się według zasad obowiązujących przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego i wypłaca za każdy dzień niezdolności do pracy, nie wyłączając dni wolnych od pracy (art. 92 § 2 K.p.). Jeżeli niezdolność do pracy powstała przed upływem pełnego miesiąca kalendarzowego ubezpieczenia chorobowego, podstawę wymiaru stanowi wynagrodzenie, które pracownik osiągnąłby, gdyby pracował pełny miesiąc kalendarzowy, tzw. wynagrodzenie uzupełnione (art. 37 ust. 1 ustawy zasiłkowej). Wynagrodzenie godzinowe dla celów zasiłkowych należy traktować jak wynagrodzenie stałe. Stąd podstawę wymiaru stanowi wynagrodzenie miesięczne określone w umowie o pracę lub w innym akcie, na podstawie którego powstał stosunek pracy (po pomniejszeniu o składki na ubezpieczenia społeczne, które sfinansowałby pracownik).

Jeżeli pracownik w danym miesiącu był nieobecny w pracy z przyczyn nieusprawiedliwionych, wynagrodzenia za te dni nie uzupełnia się. Przy ustalaniu wynagrodzenia za pełny miesiąc, w liczbie dni, którą pracownik był obowiązany przepracować, nie należy uwzględniać dni nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy (por. komentarz ZUS do ustawy zasiłkowej).

Niezależnie od powyższego podstawa wymiaru pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy nie może być niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę, po odliczeniu kwoty odpowiadającej 13,71% tego wynagrodzenia, czyli w 2026 r. od kwoty 4.147,10 zł.

Pracownik z pytania jest wynagradzany stawką godzinową, a zatem podstawę wymiaru wynagrodzenia chorobowego przysługującego w sierpniu 2026 r. (przyjmujemy, że legitymuje się odpowiednim okresem ubezpieczenia chorobowego) stanowiło uzupełnione wynagrodzenie za ten miesiąc, tj. kwota powstała przez pomnożenie stawki godzinowej przez liczbę godzin obowiązujących w tym miesiącu do przepracowania (pomniejszoną o godziny nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy). Do tego wynagrodzenia należało doliczyć wynagrodzenie i dodatki za nadgodziny w kwocie faktycznie uzyskanej za sierpień 2026 r.

Przyjmujemy, że pracownik z pytania został zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy, a stawka godzinowa wynosi 36 zł/godz. W okresie od 10 do 31 sierpnia 2026 r. jego wymiar czasu pracy wynosił 120 godzin (40 godz. x 3 tyg. + 8 godz. x 1 dzień - 8 godz. x 1 święto), z tego pracownik przepracował 10 dni (od 10 do 24), 4 dni był nieobecny w pracy z przyczyn nieusprawiedliwionych (od 25 do 28), 1 dzień (31) chorował. Za przepracowaną część sierpnia 2026 r. pracownik otrzymał: 2.880 zł (80 godz. x 36 zł) wynagrodzenia zasadniczego oraz 1.080 zł wynagrodzenia i dodatków za nadgodziny (20 nadgodz. x 36 zł = 720 zł; 20 nadgodz. x 18 zł = 360 zł; 720 zł + 360 zł = 1.080 zł).

Podstawę wymiaru wynagrodzenia chorobowego przysługującego od 31 sierpnia do 4 września 2026 r. stanowi suma uzupełnionego wynagrodzenia za sierpień 2026 r. oraz faktycznie wypłaconego wynagrodzenia za nadgodziny (w tym dodatków). Podstawa wymiaru wyniosła 4.908,17 zł, tj. 160 godz. do przepracowania w sierpniu - 32 godz. nieusprawiedliwionej nieobecności w pracy = 128 godz.; 128 godz. x 36 zł = 4.608 zł; 4.608 zł + 1.080 zł = 5.688 zł; 5.688 zł - 779,83 zł = 4.908,17 zł.