Wniosek o indywidualny rozkład czasu pracy pracownika-rodzica pełnoletniego dziecka z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności

Zatrudniamy pracowników w ramach systemu podstawowego, organizacji II-zmianowej (6⁰⁰-14⁰⁰ i 14⁰⁰-22⁰⁰) od poniedziałku do piątku oraz 1-miesięcznego okresu rozliczeniowego. Pracownik będący ojcem dziecka legitymującego się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności, które ukończyło już 18 lat, złożył wniosek o indywidualny rozkład czasu pracy, w ramach którego miałby pracować tylko na drugą zmianę. Czy mamy obowiązek uwzględnić taki wniosek, skoro dziecko pracownika jest już pełnoletnie?

Pracownik-rodzic dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności może wystąpić z takim wnioskiem również po ukończeniu przez dziecko 18. roku życia. Pełnoletność dziecka nie pozbawia pracownika tego uprawnienia.

Na mocy art. 142¹ K.p. pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek (złożony w postaci papierowej lub elektronicznej):

• pracownika-małżonka albo pracownika-rodzica dziecka w fazie prenatalnej, w przypadku ciąży powikłanej,
• pracownika-rodzica:
• dziecka posiadającego zaświadczenie, o którym mowa w art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin "Za życiem" (Dz. U. z 2024 r. poz. 1829),
• dziecka legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności albo orzeczeniem o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności określonym w przepisach o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz
• dziecka posiadającego odpowiednio opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego lub orzeczenie o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2026 r. poz. 820 z późn. zm.),

o wykonywanie pracy w ramach systemu przerywanego czasu pracy (art. 139 K.p.) lub ruchomego rozkładu czasu pracy (art. 140¹ K.p.) albo indywidualnego rozkładu czasu pracy (art. 142 K.p.). Przy czym pracownik-rodzic, o którym mowa w drugim myślniku, może przedłożyć pracodawcy ww. wniosek również po ukończeniu przez dziecko 18. roku życia.

Organizacja pracy w ramach indywidualnego rozkładu czasu pracy może polegać np. na planowaniu pracownikowi innych godzin pracy niż pozostałym pracownikom lub - tak jak w pytaniu - pracy tylko na II zmianę. Ważne jest jednak to, aby praca była organizowana w ramach systemu czasu pracy, którym pracownik jest objęty. Jeśli więc jest on zatrudniony w systemie podstawowym, nie może wnioskować o planowanie pracy w wymiarze przewyższającym 8-godzinną normę dobową.

Wniosek złożony w trybie art. 142¹ K.p. jest dla pracodawcy wiążący, chyba że jego uwzględnienie nie jest możliwe ze względu na organizację pracy lub rodzaj pracy wykonywanej przez pracownika - wówczas pracodawca może odmówić jego uwzględnienia, o czym ma obowiązek poinformować pracownika - również w postaci papierowej lub elektronicznej. W doktrynie wskazuje się, że odmowa uwzględnienia przez pracodawcę wniosku: "(...) W szczególności, jak się wydaje, będzie to dotyczyć pracowników wykonujących pracę skooperowaną, która nie pozwala na stosowanie odmiennych od pozostałych pracowników rozwiązań w zakresie czasu pracy. (...)" (por. K. Stefański w: Kodeks pracy. Komentarz. Tom II. Art. 94-304⁵, wyd. VII, red. K. W. Baran, Warszawa 2025, art. 142¹, SIP Lex).